არსებობს სოფლები, სადაც დარაბებს ყოველ ათ წელიწადში ერთხელ ღებავენ. პირგიში კი კედლებს XIV საუკუნიდან ხელით კვეთენ. როგორც მთლიანი ხელოვნების ნიმუში, თითოეული სახლი, თითოეული კედელი და თითოეული ფასადი შავ-თეთრი გეომეტრიული ორნამენტებითაა დაფარული. შედეგი არის ჰიპნოზურ-ვიზუალური სანახაობა, რომლის მსგავსიც საბერძნეთში არაფერია.

პირგიში ისე ჩადიხართ, რომ ზუსტად ვერ ხვდებით, რას უნდა ელოდოთ: ზეთისხილის ჭალების გავლით, ოღროჩოღრო გზებზე მგზავრობის შემდეგ, ვიწრო შესახვევში უხვევთ და ყველაფერი მკვეთრად იცვლება. ისეთი შთაბეჭდილება რჩება, თითქოს გრაფიკულმა დიზაინერმა გადაწყვიტა, ეს უბრალო ბერძნული სოფელი გიგანტურ ჭადრაკის დაფად გარდაექმნა.

უნიკალური ადგილი საბერძნეთში

პირგი ქიოსის კუნძულზე მდებარეობს, საბერძნეთის სიდიდით რიგით მეხუთე კუნძულზე, თურქეთის სანაპიროს გადაღმა. კუნძულის დედაქალაქიდან 25 კილომეტრში მდებარე ამ შუასაუკუნეების სოფელში სულ რაღაც 800 მუდმივი მაცხოვრებელია. ის, რაც პირგის გამოარჩევს, ექსტრაორდინალური სიყვარულია დეკორაციების მიმართ. აქ არცერთი ფასადი არაა გეომეტრიული გრავირების გარეშე.

ქსისტა: ამოკაწრული დეკორის ხელოვნება

ეს ტექნიკა ცნობილია „ქსისტას“ სახელწოდებით, რაც ბერძნული სიტყვიდან: „ამოკაწრულიდან“ მოდის. ოსტატები კედელზე ჯერ მუქ ფენას დაიტანენ, რომელსაც ზემოდან კირის თეთრი ფენა ემატება. სანამ ზედაპირი გაშრება, ისინი ისეთი მარტივი ინსტრუმენტებით, როგორიცაა ჩანგალი, ხელით ამოკვეთენ ორნამენტებს და მათ ქვეშ არსებულ მუქ ფენას გამოაჩენენ.

პირგი ორი კულტურული გავლენის გზაჯვარედინზე დგას. ითვლება, რომ თავად ეს ტექნიკა იტალიური „სგრაფიტოდან“  იღებს სათავეს, რომელიც აქ გენუელებმა შეიტანეს, ხოლო გეომეტრიულ მოტივებს აღმოსავლური წარმომავლობა აქვს: კაპადოკიური ხალიჩების (კილიმების) მსგავსი.

ღია ცის ქვეშ არსებული გალერეა ციხესიმაგრეში

პირგი თავდაპირველად ციხე-სოფლად აშენდა. მისი მჭიდროდ განლაგებული სახლები, ვიწრო ხეივნები და ცენტრალური კოშკი (რომლის სიმაღლეც ოდესღაც 18 მეტრს აღწევდა, თუმცა დღეს დაკარგულია) მეკობრეებისგან თავდასაცავად იყო დაპროექტებული.

დღეს თითქმის ყველა შენობა „ქსისტას“ ტექნიკითაა მოხატული. ასევე ნამდვილად ღირს XIII საუკუნის წმინდა მოციქულთა ბიზანტიური ეკლესიის მოინახულება, სადაც ფრესკები გაოცებას იწვევს თავისი საოცრად შემონახული იერით. BBC-მ სოფელს დოკუმენტური ფილმიც კი მიუძღვნა და მას „გეომეტრიული საოცრებების კუნძული“ უწოდა.

მათემატიკა კირის საღებავში

ზოგიერთი ორნამენტი ფარგლით შეიქმნა, დანარჩენი კი ხელით, ხშირად უბრალო ჩანგლის გამოყენებითაა დახატული. ეს ოსტატობა თაობიდან თაობას გადაეცემა და დღემდე გამოიყენება. იგი აღფრთოვანებას იწვევს და საინტერესო კითხვებს აჩენს სოფლის დიზაინის ტრადიციული პრინციპებისა და დაგეგმარების მეთოდების დახვეწილობაზე.

ქიოსი: მშვიდი კუნძული, პირგი თავისი დიდებულების მწვერვალზე

„სურნელოვან კუნძულად“ წოდებულ ქიოსს მასობრივი ტურიზმის ზეწოლა თითქოს ასცდა. მოგზაურები აქ კენჭებიან პლაჟებზე დასასვენებლად, იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიის ძეგლის: ნეა მონის ბიზანტიური მონასტრის სანახავად და, რაც მთავარია, კუნძულის ცნობილი მარშრუტის გასწვრივ მდებარე სოფლების გამო ჩადიან.

პირგი მათ შორის ყველაზე დიდი, ვიზუალურად ყველაზე შთამბეჭდავი და უდავოდ ყველაზე ფოტოგენურია. სტუმრები ნელა სეირნობენ მის ქუჩებში და მაღლა იყურებიან ისეთი ორნამენტების ძიებაში, როგორიც მანამდე არასდროს უნახავთ. ხანდახან თვალს მოჰკრავთ სკამზე მშვიდად ჩამომჯდარ ბებიას, რომელიც უბრალოდ გარემოს თვალიერებით ტკბება.